Het collectief onderbewustzijn

Ik ben een maand geleden gestart met een onderzoek naar de herkomst van een verwaarloosd openluchttheater. Mogelijk is het theater 120 jaar oud. Wie was de initiatiefnemer? Ik zoek in oude kranten en in archieven en schakel ook de historische kring in. Helaas kom ik niet verder en besluit voorlopig mijn speurwerk te staken. Tot mijn verrassing word ik donderdag gebeld door iemand die bezig is dat theater op te knappen. Hij kent de geschiedenis en vertelt me wie het theater heeft bedacht en gebouwd.

Amper een halve dag later krijg ik een mail van de historische kring met twee gescande pagina’s van een boek met dezelfde informatie. Hebben deze twee bronnen met elkaar contact gehad. Nee, dat hebben ze niet. Is het toeval?

Gisteren ben ik bij een zeer interessante lezing over televisieformats. Heb jij een leuk idee voor televisie? Begin eerst met onderzoek te doen of jouw idee al niet eerder is bedacht of ergens in de wereld in productie is. De economische waarde van een televisieformat staat of valt bij exclusiviteit. Het moet een uniek idee zijn dat internationaal te verkopen is.

Een voorbeeld zijn de ronddraaiende stoelen bij de Voice. Na diverse talentenshows zoals X-Factor en Idols was de koek wel een beetje op tot musicus Roel van Velzen de ronddraaiende stoelen bedacht. BINGO! Een internationale televisiehit was geboren. Lingo, een spel van de Amerikaan Ralph Andrews flopte tot Harry de Winter de rechten kocht. Harry kan al jaren van de miljoenen die hij met Lingo verdiende leven. Big Brother zou bedacht zijn door twee mannen die het voor 90.000 gulden verkochten aan John de Mol. John en Joop werden zoals bekend miljardairs.

Bij de EndemolShine (sinds 2020 van Walt Disney en Apollo) liggen 6000 televisieformats op de plank. Opvallend is echter dat veel van die formats op totaal verschillende locaties in de wereld plotseling gelijktijdig worden bedacht zonder dat de bedenkers elkaar kennen. “Het hangt in de lucht” zeggen de vakbroeders dan.

Dat we omgeven zijn door miljarden energieën van mens en dier hoeft geen betoog. Wellicht blijven onze gedachten niet beperkt tot eigen gebruik maar zenden we ze gewild of ongewild over de wereld. Iemand anders “pikt” onbewust een idee van jou of mij op uit de kosmos en denkt dat hij een uniek concept heeft ontwikkeld.  Dat geldt niet enkel voor televisieformats maar met name voor uitvindingen.

Een theorie die hierbij aansluit is bewust je wensen de Kosmos insturen in de verwachting dat er vroeg of laat op wordt gereageerd. Die reactie komt dan op een moment dat je totaal niet meer aan je “droom” hebt gedacht. Zo wilde ik als tiener acteur worden. Mijn moeder, die zelf aan het theater gewild had kreeg niet de kans. Daarom stimuleerde ze mij. Maar het lukte me niet. Vele jaren later word ik door een bekende regisseur volkomen onverwacht gevraagd voor een theaterproductie.

Wetenschappelijk is het collectief onderbewustzijn nooit aangetoond. We komen het “collectief onbewuste” als begrip ook tegen in de werken van Carl Gustav Jung. Alleen geeft hij er een andere invulling aan.